Wie zit er eigenlijk tegenover je? Bij het stellen van een diagnose gebruik je al je zintuigen, je hoofd en je hart. Een alcoholverslaving bijvoorbeeld komt nooit zomaar uit de lucht vallen.
‘Ach, op mijn leeftijd mag ik toch wel een borreltje?’ Of: ‘Ik drink al jaren zoveel en heb nergens last van.’ Als je met ouderen praat over alcoholgebruik, kun je zulke reacties krijgen. Meteen vertellen waarom minder drinken verstandig is, werkt dan vaak averechts. Motiverende gespreksvoering kiest daarom een andere ingang.
Wat is motiverende gesprekvoering?
Motiverende gespreksvoering is een gesprekstechniek waarbij je iemand helpt om zelf na te denken over verandering. Je probeert de ander niet te overtuigen, maar onderzoekt samen hoe diegene tegen het eigen alcoholgebruik aankijkt. Wat levert drinken op? Zijn er ook nadelen? En hoe past het alcoholgebruik bij wat iemand belangrijk vindt?
Je luistert zonder oordeel, stelt open vragen en geeft ruimte aan twijfel. Iemand kan bijvoorbeeld genieten van het dagelijkse glas wijn én merken dat slapen steeds slechter gaat. Zulke tegenstrijdige gevoelens kunnen een aanknopingspunt zijn om na te denken over verandering. De cliënt houdt daarbij zelf de regie.
Wanneer zet je deze methode in?
Motiverende gespreksvoering is vooral geschikt wanneer iemand twijfelt over het eigen alcoholgebruik of nog niet overtuigd is dat verandering nodig of haalbaar is. In plaats van in discussie te gaan of oplossingen aan te dragen, help je de oudere om eigen redenen voor verandering te ontdekken en vertrouwen te krijgen in een mogelijke volgende stap. Dat past ook bij het verkrijgen van inzicht in het eigen alcoholgebruik, persoonlijke doelen stellen en zelf keuzes maken over minder drinken.
Wat kun je nu al toepassen?
-
Stel open vragen, zoals: ’Hoe kijkt u zelf naar uw alcoholgebruik?’
-
Luister zonder direct te adviseren en geef ruimte aan voor- én nadelen.
-
Vraag door bij twijfel in plaats van iemand te overtuigen.
-
Vat samen wat je hoort en check of je de ander goed begrijpt.
-
Ga niet in discussie bij weerstand, maar blijf nieuwsgierig.
-
Versterk het vertrouwen door te vragen wat zou kunnen helpen bij verandering.
-
Laat de keuze bij de oudere. Die bepaalt zelf of en welke stap passend is.
-
Merk je dat je advies wilt geven? Stel dan eerst één open vraag. Zo geef je de ander ruimte om zélf de motivatie voor verandering te ontdekken.